Verhaal


Een snelweg op je balkon

Thema Week van de Stad 2014  - 8 september 2014

Nieuwe infrastructuur kan nieuwe werelden aanboren: het ontsluit nieuwe plekken, verkort de reisduur en biedt nieuwe perspectieven op het ommeland. Maar het ook als barrière werken, of als ongenode gast in de bestaande omgeving. Dat laatste is het geval bij de Max Havelaarflats in de Kolenkitbuurt, gelegen aan de Sinjeur Semeynsstraat en de Jephtastraat. Of eigenlijk aan de A10-West.

Screen Shot 2014-07-15 at 16.01.52Eén van de twee Max Havelaarflats, vlak na oplevering. Op de voorgrond de toenmalige Multatuliweg.

De twee flats van zes bouwlagen verrezen in 1960 langs de Multatuliweg, de stadsboulevard die het Bos en Lommerplein verbond met de Haarlemmerweg. Door de naam van de weg die ze flankeerden, werden ze al gauw de Max Havelaarflats genoemd. Ze passen in het ritme van de omliggende woongebouwen, die allemaal noord-zuid georiënteerd zijn gebouwd. De groene bermen van de Multatuliweg boden speelruimte en fungeerden als voortuin voor de flats.

Screen Shot 2014-07-15 at 16.07.44Zicht vanaf het balkon van de westelijke flat aan de Sinjeur Semeynsstraat, kijkend op de kruising van de Multatuliweg en de Wiltzanghlaan.

De door Cornelis van Eesteren bedachte opzet (onderdeel van het Algemeen Uitbreidings Plan van 1934) was echter een kort leven beschoren. In 1963 werd besloten de toekomstige Coentunnel te verbinden met het Bos en Lommerplein, het tracé zou later Einsteinweg worden gedoopt en vormt het oudste deel van de Ring A10. 

Ophoging ten behoeve van de aanleg van de Einsteinweg nabij de Jan van Galenstraat. Op de achtergrond het Sint Lucas ziekenhuis aan de Jan Tooropstraat 164 Serie - Buurt en Stad EinsteinwegOphoging van de Multatuliweg voor de aanleg van de Einsteinweg. Op de achtergrond het Sint Lucas Andreasziekenhuis aan de Jan Tooropstraat.

In 1966 kwam dit eerste stuk van de huidige A10 gereed. De Multatuliweg had plaatsgemaakt voor een zesbaanssnelweg die tegenwoordig inclusief op- en afritten de Max Havelaarflats van elkaar scheidt door maar liefst twaalf rijbanen. De buitenste liggen vrijwel tegen de flats geplakt. De op dijklichamen gebouwde weg komt nu even hoog als de eerste verdieping van de flats en doet denken aan taferelen in metropolen als Beijing, waar de stedelijke ringwegen ook vaak een inkijkje bieden in de huiskamers van flatbewoners.

Screen Shot 2014-06-26 at 16.52.02Foto van vlak na de oplevering van de Einsteinweg die nu de ring A10-West vormt, geflankeerd door de Max Havelaarflats.

De Max Havelaarflats zouden misschien nauwelijks opvallen als ze nog aan een relatief rustige stadsweg zouden staan, maar door hun onvoorziene geschiedenis zijn ze een snelwegmonument geworden dat dagelijks door tienduizenden weggebruikers wordt gezien.

Wellicht, wanneer de A10-West ooit niet meer als snelweg door de stad wordt gebruikt (maar het snelverkeer de route A9/A5 zal volgen) kan de Einsteinweg weer als stadsboulevard in ere wordt hersteld, met de Max Havelaars als trotse flankeurs. Als de flats die verandering ooit zullen meemaken.

De gebruikte foto’s komen uit de beeldbank van het Amsterdamse Stadsarchief.

Meer berichten uit
Week van de Stad 2014

In de ban van de Ring

1 november - VERHAAL

Aan de vooravond van de Week van de Stad wijdde Het Parool de weekendbijlage PS van de Week aan de R... Lees verder